വീടിന്റെ മുൻവശത്തെ ചുമരിൽ ഒരു ചെറിയ ബോർഡ് തൂങ്ങിക്കിടന്നു. “വിൽപ്പനയ്ക്ക്.” അത് നോക്കി നിൽക്കുമ്പോൾ രവിക്ക് എന്തോ നഷ്ടപ്പെട്ടതുപോലെ തോന്നി. മുപ്പത്തിയെട്ട് വർഷം… അത്രയും കാലം തന്റെ ജീവിതത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗമായിരുന്ന വീടായിരുന്നു അത്. അച്ഛൻ കൃഷ്ണൻ നായർ പണിത വീട്. അമ്മ സാവിത്രിയുടെ കൈകളിലെ മണവും, കുട്ടികളുടെ ചിരിയും, ഉത്സവങ്ങളുടെ ശബ്ദവും, വഴക്കുകളും, കരച്ചിലുകളും എല്ലാം ഈ ചുവരുകൾക്കുള്ളിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. അച്ഛനും അമ്മയും പോയിട്ട് വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞു. ഇപ്പോൾ രവിയും ഭാര്യ മീരയും, സഹോദരി ലതയും ചേർന്ന് വീട് വിൽക്കാൻ തീരുമാനിച്ചിരിക്കുകയാണ്.
“ഇനി ഇവിടെ ആരും താമസിക്കുന്നില്ലല്ലോ… വെറുതെ കിടക്കുകയാണ്,” ലത പറഞ്ഞു.
“അതെ,” രവി പതുക്കെ മറുപടി പറഞ്ഞു.
അടുത്ത ദിവസം മുതൽ സാധനങ്ങൾ മാറ്റിത്തുടങ്ങി. ആദ്യമെത്തിയത് പഴയ അലമാരയിലേക്കായിരുന്നു. രവി അലമാര തുറന്നപ്പോൾ ഒരു പഴയ പെട്ടി താഴേക്ക് വീണു.
“ഇതെന്താ?”
അവൻ പെട്ടി തുറന്നു. അകത്ത് പഴയ കത്തുകൾ. മഞ്ഞ നിറം പിടിച്ച കടലാസുകൾ. ഒരു കത്ത് എടുത്ത് വായിക്കാൻ തുടങ്ങി.
പ്രിയ അച്ചാ,
എനിക്ക് സൈക്കിൾ വാങ്ങിത്തരണമെന്ന് പറഞ്ഞിട്ട് ഇന്നേക്ക് മൂന്ന് മാസമായി..
രവി ചിരിച്ചു.
“അയ്യോ…” അത് തന്റെ തന്നെ എഴുത്തായിരുന്നു.
“നിനക്ക് ഓർമ്മയുണ്ടോ?” മീര ചോദിച്ചു.
“എനിക്ക് സൈക്കിൾ കിട്ടിയില്ലല്ലോ. അച്ഛൻ പറഞ്ഞത് പരീക്ഷയിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനം വാങ്ങിയാൽ വാങ്ങിത്തരാമെന്ന്.”
ലത ചിരിച്ചു.
“നീ ഒന്നാം സ്ഥാനം വാങ്ങിയിരുന്നോ?”
“ഇല്ല.”
“അപ്പോൾ സൈക്കിളും കിട്ടിയില്ല.”
മൂവരും ചിരിച്ചു.
പക്ഷേ ചിരി പതുക്കെ നിശ്ശബ്ദമായി. കാരണം ആ കത്തിന്റെ അവസാനം അച്ഛൻ എഴുതിയിരുന്ന ഒരു വരി ഉണ്ടായിരുന്നു.
മോൻ വിഷമിക്കണ്ട. ഒരിക്കൽ വാങ്ങിത്തരാം.
രവി കുറച്ചുനേരം ആ വരിയിലേക്ക് നോക്കി നിന്നു. അച്ഛൻ മരിക്കുന്നതുവരെ ആ സൈക്കിൾ വാങ്ങിത്തന്നില്ല. പക്ഷേ അന്ന് സൈക്കിൾ കിട്ടാത്തതിന്റെ വിഷമത്തേക്കാൾ, ഇന്ന് ആ വാക്കുകൾ വായിക്കുമ്പോഴാണ് അവന് അച്ഛനെ കൂടുതൽ ഓർമ്മ വന്നത്. അടുക്കളയിലെ പഴയ തട്ടിൻപുറത്ത് നിന്ന് മീരയ്ക്ക് ഒരു ചെറിയ സ്റ്റീൽ പാത്രം കിട്ടി. അതിനുള്ളിൽ ഉണങ്ങിയ മാമ്പഴക്കഷണങ്ങൾ.
“ഇതാരുടേതായിരിക്കും?” ലത പെട്ടെന്ന് പറഞ്ഞു.
“അത് അമ്മയുടേതായിരിക്കും.”
“എങ്ങനെ അറിയാം?”
“അമ്മ മാമ്പഴം ഉണക്കിവെച്ച് നമ്മളോട് ഒളിപ്പിച്ച് കഴിക്കുമായിരുന്നു.”
രവി പൊട്ടിച്ചിരിച്ചു.
“അമ്മ നമ്മളെക്കാൾ വലിയ കള്ളിയായിരുന്നു.”
അവർ ഓരോ കഷണം വീതം എടുത്തു.
രുചി പഴയതുപോലെ ആയിരുന്നില്ല. പക്ഷേ ആ നിമിഷം അവരുടെ നാവിൽ വന്നത് മാമ്പഴത്തിന്റെ രുചിയല്ലായിരുന്നു.
അമ്മയുടെ അടുക്കള. ചോറിന്റെ മണം. മഴയുള്ള സായാഹ്നങ്ങൾ. അമ്മയുടെ ശബ്ദം.
“വാതിൽ അടച്ചോ മക്കളേ?”
ഉച്ചയോടെ മുകളിലെ മുറി വൃത്തിയാക്കുമ്പോൾ ലതയ്ക്ക് ഒരു പഴയ മരപ്പെട്ടി കിട്ടി. അത് തുറന്നപ്പോൾ കുട്ടിക്കാലത്തെ ചിത്രങ്ങൾ.
രവിയുടെ സ്കൂൾ ഫോട്ടോ… ലതയുടെ നൃത്തപരിപാടിയുടെ ചിത്രം.. അച്ഛന്റെ കറുപ്പും വെളുപ്പും നിറമുള്ള ഒരു പഴയ ഫോട്ടോ. പിന്നെ ഒരു കുടുംബചിത്രം. അച്ഛൻ നടുവിൽ. അമ്മ ഒരു വശത്ത്. രവി, ലത എന്നിവർ ഇരുവശത്തും. ചിത്രത്തിന്റെ പിന്നിൽ അമ്മയുടെ കൈയക്ഷരത്തിൽ ഒരു തീയതി. “1989 ഓണം”. ലത ചിത്രത്തിലേക്ക് നോക്കി.
“അന്ന് നമ്മൾ എത്ര സന്തോഷത്തിലായിരുന്നു…”
രവി ചിരിച്ചു.
“സന്തോഷം മാത്രമല്ല. നീ എന്റെ പായസം മോഷ്ടിച്ച ദിവസവും അതാണ്.”
“അത് നീ എനിക്ക് തന്നതാ.”
“ഞാൻ തന്നതല്ല.”
“അമ്മ പറഞ്ഞതല്ലേ, സഹോദരങ്ങൾ തമ്മിൽ പങ്കുവെക്കണമെന്ന്?”
വീണ്ടും ചിരി. പക്ഷേ ഇത്തവണ ചിരിക്ക് ഇടയിൽ കണ്ണുനീരും ഉണ്ടായിരുന്നു. വൈകുന്നേരം അവർ അവസാന മുറിയിലേക്ക് പോയി. അത് അച്ഛന്റെ മുറിയായിരുന്നു. അവിടെ വലിയ സാധനങ്ങളൊന്നും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഒരു പഴയ കസേര. ഒരു മേശ. ഒരു മതിൽ ഘടികാരം. രവി കസേര എടുത്ത് മാറ്റാൻ ശ്രമിച്ചു.അപ്പോൾ മേശയുടെ അടിയിൽ നിന്ന് ഒരു ചെറിയ കവർ താഴെ വീണു. അവൻ അത് തുറന്നു. അകത്ത് ഒരു കടലാസ്.
“ഈ വീട് ഒരിക്കൽ വിൽക്കേണ്ടി വന്നാൽ…” രവി വായിച്ചു നിർത്തി. ലത അടുത്തേക്ക് വന്നു.
“എന്താ?”
അവൻ തുടർന്നു വായിച്ചു.
“ഈ വീട് ചുമരുകളും മേൽക്കൂരയും മാത്രമല്ല. നിങ്ങൾ വളർന്നത് ഇവിടെയാണ്. നിങ്ങളുടെ ആദ്യ കരച്ചിലും, ആദ്യ ചിരിയും, ആദ്യ തോൽവിയും, ആദ്യ വിജയവും ഈ വീടിനറിയാം.
മൂവരും നിശ്ശബ്ദരായി.
വീട് വിൽക്കുന്നത് തെറ്റല്ല. ജീവിതം മുന്നോട്ട് പോകണം. പക്ഷേ ഈ വീട് വിട്ടുപോകുമ്പോൾ, ഇവിടെ ജീവിച്ചിരുന്നവരെ മറക്കരുത്.
അവസാനം ഒരു വരി മാത്രം.
വീട് നഷ്ടപ്പെടാം. ഓർമ്മകൾ നഷ്ടപ്പെടരുത്.
താഴെ അച്ഛന്റെ പേര്.
രവി കത്ത് മടക്കി. അവൻ ജനലിലൂടെ പുറത്തേക്ക് നോക്കി. മുറ്റത്ത് അവർ കുട്ടികളായിരുന്നപ്പോൾ നട്ട മാവ് ഇപ്പോഴും അവിടെ തന്നെയുണ്ട്.
ലത പതുക്കെ ചോദിച്ചു:
“രവി…”
“എന്താ?”
“നമ്മൾ ഈ വീട് ശരിക്കും വിൽക്കണോ?”
രവി ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല. കുറച്ചുനേരം കഴിഞ്ഞ് അവൻ ചിരിച്ചു.
“വിൽക്കാം.”
ലത അത്ഭുതത്തോടെ നോക്കി.
“പക്ഷേ…”
അവൻ മാവിനെ നോക്കി.
“വീട് വിൽക്കാം. ഓർമ്മകൾ അല്ല.”
അടുത്ത ദിവസം വീട് കാണാൻ വാങ്ങുന്നവർ എത്തി. അവർ മുറികൾ നോക്കി. വിലയെക്കുറിച്ച് സംസാരിച്ചു. രവി രേഖകൾ എടുത്തുവന്നു. എല്ലാം തയ്യാറായിരുന്നു. വാതിൽ പൂട്ടുന്നതിന് മുമ്പ് രവി ഒരിക്കൽ കൂടി അകത്തേക്ക് നോക്കി. ശൂന്യമായ മുറികൾ. ഒഴിഞ്ഞ ചുവരുകൾ. പക്ഷേ അവന് അവിടെ എല്ലാം കാണാമായിരുന്നു. അമ്മ അടുക്കളയിൽ നിൽക്കുന്നത്. അച്ഛൻ പത്രം വായിക്കുന്നത്. ലത പടിയിൽ ഇരുന്ന് കരയുന്നത്. താൻ ഓടിക്കളിക്കുന്നത്. ആദ്യമായി കേട്ട മഴ. ആദ്യമായി മനസ്സിലാക്കിയ സ്നേഹം. അവൻ വാതിൽ പതുക്കെ അടച്ചു. പുറത്ത് വന്നപ്പോൾ ലത ചോദിച്ചു:
“എന്താ നോക്കുന്നത്?”
രവി ചിരിച്ചു.
“ഒന്നുമില്ല.”
അവൻ തിരിഞ്ഞ് വീടിനെ അവസാനമായി നോക്കി. ചുമരിൽ തൂങ്ങിയിരുന്ന “വിൽപ്പനയ്ക്ക്” എന്ന ബോർഡ് കാറ്റിൽ പതുക്കെ ആടിക്കൊണ്ടിരുന്നു. രവി കാറിൽ കയറി. വീട് പിന്നിലേക്ക് മറഞ്ഞു. പക്ഷേ അവരുടെ മനസ്സിൽ അത് അപ്പോഴാണ് വീണ്ടും ഒരു വീടായി മാറിയത്. കാരണം ചില വീടുകൾ നമ്മൾ താമസിക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങളല്ല.
നമ്മളെ തന്നെ സൂക്ഷിച്ചുവെക്കുന്ന ഇടങ്ങളാണ്.